description

Gruaja të fuqizohet në biznes

Publikuar: E marte 23 Tetor 2012, 10:00 0 Komente

Hapja e Zyrës Rajonale dëshmon interesimin e USAID-it për Kosovën

"Ekzistojnë disa barriera që i pengojnë femrat të jenë të suksesshme në bizneset e tyre dhe disa nga këto çështje janë: çështja e pronësisë, qasja në kredi, qasja në trajnime dhe mentorimi, kështu që të gjitha këto çështje duhet të adresohen ashtu si duhet, në mënyrë që femrave t’u mundësohet t’i fillojnë bizneset e tyre”, thotë znj. Maureen A. Shauket

“Kosova Sot”: USAID-i e ndihmoi nismën e Presidentes Jahjaga për të organizuar një Samit të Grave në tetor. Çfarë vlerësimi keni për këtë organizim?

Maureen A. Shauket: Kjo ka qenë një iniciativë e mrekullueshme e Presidentes së Kosovës dhe ishte një mundësi e shkëlqyer për Kosovën, në përgjithësi. Në këtë Samit ne i kemi adresuar çështjet që kanë të bëjnë jo vetëm me gratë në Ballkan, por edhe me gratë anembanë botës. Në Samitin e Gruas kanë marrë pjesë diku rreth 200 gra, 100 prej tyre kanë qenë nga Kosova dhe 100 pjesëmarrëse të tjera kanë qenë nga vende të ndryshme të botës. Kjo ka qenë një mundësi e mrekullueshme që ato të takohen në këtë Samit. Në këtë Samit u mblodhën përfaqësueset e më shumë se 30 vendeve përfshirë këtu edhe politikane, përfaqësuese të profilit të lartë nga Shtetet e Bashkuara. Unë personalisht e kam parë këtë si mundësi të mrekullueshme për gratë, të cilat janë plot vendosmëri dhe energji që të mblidhen së bashku për t’i adresuar çështjet e përbashkëta me të cilat ballafaqohen gratë në shoqëri dhe për të punuar së bashku për t’i thyer barrierat dhe për t’i mundësuar grave të bëhen anëtare të mirëfillta të shoqërisë. Mendoj që mënyra më e mirë që gratë të mbështesin njëra-tjetrën është të krijojnë rrjetet e tyre në biznes, apo në fusha të tjera në mënyrë që të përkrahin njëra-tjetrën.

“Kosova Sot”: A synoni që kjo të bëhet një ngjarje tradicionale?

Maureen A. Shauket: Unë mendoj se çështjet që kanë të bëjnë me gruan duhet të adresohen në bazë ditore, d.m.th. çdo ditë. Ne e kemi parë këtë Samit jo vetëm si ngjarje treditore ku gratë janë mbledhur dhe takuar në mes vete, por më shumë si një fillim të një angazhimi të vendosur për t’i mbledhur gratë ku ato do të mund t’i adresonin çështjet e tyre të përbashkëta. Ne do të punojmë ngushtë dhe do të bashkëpunojmë me të gjithë anëtarët e Qeverisë, shoqërisë civile dhe sektorit privat për t’i adresuar çështjet të cilat kanë të bëjnë me gratë, përfshirë këtu edhe partneritetet ekonomike dhe politike, në mënyrë që të mbështesim pozitën e gruas në shoqërinë tonë. Qëllimi i këtij rrjeti do të jetë fuqizimi i gruas në përgjithësi, në mënyrë që të krijohen kushte më të mira dhe për të mbështetur fuqizimin e gruas në zhvillimin ekonomik, për të pasur ndikim në rritjen ekonomike të vendit.

Gratë në pozita kyçe

“Kosova Sot”: Si e shihni rolin dhe fuqinë e gruas në Kosovë aktualisht?

Maureen A. Shauket: Mendoj që kjo shoqëri dhe ky vend janë shumë me fat që kanë femra në pozita kyçe. Ju keni shumë shembuj ku femrat janë në pozita kyçe, një nga këta shembuj specifik janë edhe mediet, si të shkruara ashtu edhe TV, e po ashtu keni edhe gra të cilat janë në pozita kyçe në biznes. Përveç Presidentes, ju keni edhe tri gra të cilat janë në pozita kyçe në Qeveri: Edita Tahiri, Mimoza Kusari-Lila dhe Vlora Çitaku. Mendoj që ato paraqesin shembull të mrekullishëm të asaj çka gratë mund të arrijnë në shoqërinë tuaj. Historia ka treguar se femrat e reja mund të përfitojnë nga shembujt e grave të cilat i kanë realizuar vizionet e tyre për të çuar shoqërinë përpara, mundësi kjo e cila nuk ka ekzistuar në të kaluarën. Gratë duhet ta ndihmojnë njëra-tjetrën për të krijuar mundësi ekonomike për gratë. Misioni i USAID-it në Kosovë është shumë i përkushtuar që t’i gjejë pengesat ose barrierat të cilat e pengojnë zhvillimin ekonomik të shoqërisë, në mënyrë që të tejkalohen ato dhe të shkohet përpara. Prandaj, ne jemi shumë të përkushtuar të fokusohemi në çështjet gjinore në të gjitha programet tona, posaçërisht në sektorin e arsimit, sepse ne besojmë fuqishëm që përmes edukimit dhe arsimit mund të lulëzojë dhe të zhvillohet edhe shoqëria.

“Kosova Sot”: A mjafton vetëm një kuotë 30 për qind (për përfaqësimin e gruas) në Kuvend, çfarë duhet bërë më tepër për fuqizimin e rolit të gruas?

Maureen A. Shauket: Ne kemi diskutuar lidhur me çështjen e kuotës në Samitin Ndërkombëtar të Gruas. Ekziston një bindje e përgjithshme që kuota ose përqindja nuk është zgjidhje ideale, por ndonjë herë është e nevojshme. Në një botë ideale do të kishim përfaqësim proporcional ose të barabartë të grave si në sektorin politik ashtu edhe në atë ekonomik pa kuotë. Megjithatë, një situatë e këtillë nuk ekziston. Kuotat ose përqindjet mund të jenë të dobishme kur duhet të sigurohet pjesëmarrja e grave në jetën shoqërore dhe politike. Në rastin e Kosovës, kuotat e sigurojnë përfaqësimin e barabartë të gruas në Kuvend. Shumë vende, përfshirë këtu edhe Shtetet e Bashkuara nuk kanë kuota, por kanë përfaqësim të vogël të femrave në Kongres. Mendoj që një nga gjërat e mira që ka dalë nga kuota ose përqindja e grave në jetën shoqërore dhe politike është krijimi i Grupit të Grave Deputete.

Pjesëmarrja në biznes

“Kosova Sot”: Ka pak gra që udhëheqin biznese, gjithnjë e më pak që po punësohen në biznese. Si mund të ndryshojë kjo?

Maureen A. Shauket: Mendoj që do të duhej të bëheshin një sërë intervenimesh për ta adresuar këtë çështje. Siç e ceka më lart, hapi i parë i mirëfilltë do të ishte të angazhojmë kemi mentorë ose liderë të cilët do të ofronin udhëzime dhe mbështetje për gratë e reja të cilat janë të interesuara t’i udhëheqin bizneset e tyre, në mënyrë që t’iu ndihmojmë t’i zhvillojnë shkathtësitë e tyre dhe t’i fillojnë bizneset e tyre. Ekzistojnë disa barriera, të cilat i pengojnë femrat të jenë të suksesshme në bizneset e tyre dhe disa nga këto çështje janë: çështja e pronësisë, qasja në kredi, qasja në trajnime dhe mentorimi, kështu që të gjitha këto çështje duhet të adresohen ashtu si duhet në mënyrë që t’ju mundësojmë femrave t’i fillojnë bizneset e tyre. Misioni i USAID-it në Kosovë ka organizuar programe të shumta për t’i inkurajuar dhe ndihmuar femrat e reja të kyçen në biznes. Ne e kemi bërë këtë përmes mentorimit dhe trajnimeve të ndryshme në mënyrë që t’ju ndihmojmë t’i fillojnë bizneset e tyre. Ne u kemi ndihmuar në hartimin e planeve të tyre të biznesit, strategjive biznesore, përmes trajnimeve të ndryshme së bashku me mentorë në mënyrë që të mund të krijojnë biznese të suksesshme. Po ashtu, kemi organizuar edhe programe për praktikantë të rinjtë në biznes, në mënyrë që t’i avancojmë shkathtësitë e tyre në biznes. Ne kemi kontribuar edhe përmes Programit tonë për bujqësi, NOA, si dhe përmes krijimit të Autoritetit për Kredi Zhvillimore në mënyrë që t’i inkurajojmë femrat të cilat janë të kyçura në sektorin e bujqësisë t’i zhvillojnë bizneset e tyre dhe përmes kredive për sektorin e bujqësisë.

“Kosova Sot”: Sektori bankar vlerësohet i qëndrueshëm, por ka ankesa për kreditë e larta. Ju së fundmi keni nënshkruar një Marrëveshje me Ministrinë dhe bankat për t’i mundësuar sektorit të agrikulturës kamata më të ulëta? Çfarë mund të na thoni për këtë?

Maureen A. Shauket: Tani disa fjalë lidhur me krijimin e Autoritetit për Kredi Zhvillimore. Kjo është hera e parë në historinë e USAID-it që ne kemi një autoritet për kredi, i cili i përdorë fondet e vendit nikoqir. Kosova meriton çdo lëvdatë për këtë iniciativë inovative, e cila do të ofrojë kredi për zhvillimin e sektorit të bujqësisë. Mendoj që kjo është një gjë shumë e mirë, sepse Misioni i USAID-it në Kosovë është aktualisht shumë i interesuar dhe i fokusuar për të gjetur mënyra të reja dhe inovative për të ofruar kredi për të gjithë të interesuarit në sektorin e bujqësisë, posaçërisht për femrat.

“Kosova Sot”: Të flasim pak edhe për hapjen e Zyrës Rajonale të USAID-it në Prishtinë.

Maureen A. Shauket: E di që ka pasur shqetësime lidhur me qasjen e asistencës ose ndihmës së USAID-it në Kosovë, për këtë arsye, dëshiroj t’i them disa fjalë lidhur me këtë çështje. Qeveria e Shteteve të Bashkuara, së bashku me Misionin e USAID-it në Kosovë mbetet e përkushtuar për të ndihmuar zhvillimin e Kosovës. Dhe shembulli më konkret i kësaj mbështetjeje është hapja e Zyrës Rajonale këtu në Prishtinë, Kosovë. Zyrtarisht, që nga data 1 tetor 2012, kjo Zyrë paraqet Zyrën Rajonale të Misionit, në përgjithësi. Ne i kemi programet tona të ndihmës në Maqedoni, Mal të Zi, Bosnjë-Hercegovinë, Shqipëri dhe Serbi. Në fillim të javës së kaluar, këtu në Prishtinë, ne patëm një takim me drejtorët e Misioneve të cilat i përmenda më lart si dhe me Zëvendës-ndihmës Administratoren e USAID-it për Evropë dhe Euroazi, me ç’rast biseduam për këtë çështje. Mendoj se vetë fakti që e kemi zgjedhur Prishtinën (Kosovën) për hapjen e Zyrës Rajonale paraqet një indikator të qartë të përkushtimit tonë për ta zhvilluar shoqërinë tuaj. Në anën tjetër, mendoj që është një shembull shumë i mirë, një shembull i shkëlqyer i bashkëpunimit tonë të mirë dhe mbështetjes, të cilën e kemi gjetur tek Qeveria e Kosovës si dhe tek shoqëria e juaj në përgjithësi. Përveç avancimit të profilit të Misionit këtu në Kosovë, ne po ashtu synojmë të krijojmë edhe më shumë mundësi për punësim. Ekziston një bindje e përgjithshme në gjithë Misionin e USAID-it anembanë botës, që punëtorët e USAID-it këtu në Kosovë janë shumë të zellshëm. Unë kam pasur rastin të bindem për këtë personalisht. Prandaj, si drejtoreshë e Misionit, mund të them që ky është nga misionet më të mira në të cilat kam shërbyer gjer më tani dhe vetë fakti që kam kaq shumë punëtorë të zellshëm përreth e bën punën time edhe më të këndshme.

Presidentja më e re në botë

“Kosova Sot”: Çfarë vlerësimi keni për lidershipin e Jahjagës, e cila e organizoi Samitin nën patronatin e saj, por së fundmi po përballet me presion politik për dorëheqje?

Maureen A. Shauket: Kam pasur rastin të takohem me Presidenten Jahjaga për herë të parë në Konferencën e Gruas që u organizua nga NDI-ja. Që nga takimi i parë unë kam qenë e impresionuar me vizionin dhe përkushtimin e saj për të punuar për gratë kosovare, dhe për të mirën e Kosovës. Ajo është Presidentja më e re në botë, njëra nga femrat e pakta në pozitën e Presidentes në mbarë botën. Mendoj se ajo ka treguar përkushtim të madh për t’i promovuar çështjet e gruas jo vetëm në shoqërinë tuaj, por edhe në kuptim më të gjerë.

Inkurajim për të aplikuar

Në çdo program, Misioni i USAID-it në Kosovë i merr parasysh të dy aspektet, pra barrierat të cilat kanë të bëjnë me meshkujt si dhe me femrat. Për shembull, kur organizojmë programe për trajnime, ne gjithmonë i inkurajojmë femrat të aplikojnë dhe nëse ato nuk aplikojnë ne jemi shumë të interesuar t’i gjejmë vendet ku ato do të ishin të interesuara të aplikojnë. Nëse ndodh që ato (femrat) nuk aplikojnë, atëherë duhet t’i gjejmë arsyet pse ndodh kjo.

/ Pranvera Musa

Printo Dërgo
  • di

Komente


arkivi i lajmeve