Evropianët po përgatisin një plan nëse Trump tërheq SHBA-në nga NATO
Një plan i ri për forcimin e aftësive mbrojtëse të Evropës brenda strukturave ekzistuese të NATO-s po fiton mbështetje në rritje mes disa vendeve anëtare, shkruan “Wall Street Jornual”.
Sipas raportimeve, ideja synon krijimin e një modeli më të pavarur evropian brenda aleancës, në rast se Shtetet e Bashkuara reduktojnë ose tërheqin praninë e tyre ushtarake nga kontinenti.
Plani, i referuar jozyrtarisht si “NATO evropiane”, parashikon rritjen e rolit të vendeve evropiane në komandën ushtarake, si dhe forcimin e kapaciteteve të tyre në logjistikë, inteligjencë dhe operacione ushtarake.
Sipas zyrtarëve të përfshirë në diskutime, qëllimi nuk është zëvendësimi i NATO-s, por sigurimi i vazhdimësisë operacionale dhe mbrojtjes kolektive edhe në mungesë të mbështetjes amerikane.
Një vëmendje e veçantë po i kushtohet edhe reduktimit të varësisë nga asetet ushtarake të SHBA-së, duke i zëvendësuar ato me kapacitete evropiane.
Raportohet se Gjermania ka dhënë mbështetje të rëndësishme për këtë qasje, duke shënuar një ndryshim të dukshëm nga qëndrimet e saj të mëparshme, kur Berlini mbështetej kryesisht në Shtetet e Bashkuara si garantues kryesor i sigurisë. Ky ndryshim konsiderohet si një moment kyç për afrimin e një bashkëpunimi më të ngushtë mes vendeve evropiane si Franca, Mbretëria e Bashkuar, Polonia dhe shtetet nordike.
Plani vjen në një kohë tensionesh të shtuara politike brenda NATO-s, ku janë ngritur shqetësime për qëndrueshmërinë e angazhimit amerikan në Evropë.
Diskutimet janë nxitur edhe nga deklarata të forta politike dhe debate mbi prioritetet strategjike të aleancës.
Megjithatë, ekspertët theksojnë se zbatimi i një modeli të tillë përballet me sfida të mëdha. NATO mbetet e varur nga lidershipi ushtarak amerikan në shumë fusha kyçe, përfshirë komandën e lartë, inteligjencën dhe kapacitetet bërthamore.
Një nga çështjet më të ndjeshme mbetet edhe mbrojtja bërthamore, ku aktualisht SHBA luan rolin kryesor në “ombrellën” mbrojtëse të Evropës.
Në këtë kontekst, po diskutohet edhe mundësia e zgjerimit të rolit të parandalimit bërthamor francez për vendet e tjera evropiane, si një alternativë e pjesshme ndaj varësisë nga Shtetet e Bashkuara.
Sipas analistëve, edhe pse ideja po fiton terren, ajo mbetet në fazë diskutimesh dhe përballet me pengesa të mëdha politike, ushtarake dhe financiare, përfundon artikulli.
(Kosova Sot Online)
