Bajraktari: Debati rreth ekspozitës së Shkëlzen Gashit është një alarm si po trajtohet historia e luftës në Kosovë

Shkruan: ANALISTI-Isuf Bajraktari

Debati rreth ekspozitës së Shkëlzen Gashit dhe reagimit të Natasha Kandić nga Fondi për të Drejtën Humanitare nuk është një përplasje e zakonshme mes studiuesish. Është një alarm për mënyrën se si po trajtohet historia e luftës në Kosovë.

Lexoni edhe:

Dokumentimi i krimeve ndaj shqiptarëve të shkaktuara nga Serbia duhet të pasqyrohet në të gjitha format

-Kur bëhet fjalë për krime lufte, nuk ka hapësirë për pasaktësi. Nuk ka vend për improvizim. Sepse çdo gabim nuk është thjesht lapsus profesional – është cenim i dinjitetit të viktimave.

Në një kohë kur familjet ende kërkojnë të zhdukurit, paraqitja e pasaktë e ngjarjeve nuk është debat akademik – është përgjegjësi morale.

Reagimi i Fondit për të Drejtën Humanitare duhet marrë seriozisht. Por po aq seriozisht duhet marrë edhe një fakt tjetër: historia nuk shkruhet me reagime publike, por me metoda të qarta, burime të verifikuara dhe përgjegjësi të plotë.

Siç paralajmëron studiuesja Nevenka Tromp, Serbia ka punuar sistematikisht për të rishkruar narrativën e luftërave në rajon, duke relativizuar përgjegjësitë dhe duke krijuar një “të vërtetë gri”. Nëse ne vetë nuk jemi të saktë dhe rigorozë, atëherë i hapim rrugë pikërisht këtij relativizimi. Dhe këtu qëndron problemi thelbësor: jo vetëm çfarë thonë të tjerët për historinë tonë, por çfarë bëjmë ne me të.

A duhet të hiqet ekspozita? Nëse ka pasaktësi serioze – po, ajo duhet korrigjuar ose tërhequr. Por më e rëndësishme se kjo është diçka tjetër: të vendosim standarde që nuk lënë vend për gabime të tilla. Sepse historia e luftës në Kosovë nuk është projekt personal. Nuk është as hapësirë eksperimentimi. Është përgjegjësi kolektive. Dhe, nëse nuk e trajtojmë me saktësi dhe ndershmëri, rrezikojmë të humbim betejën më të rëndësishme: atë për të vërtetën.

Shkrimet në këtë rubrikë nuk shprehin qëndrimet e gazetës "Kosova Sot Online".